Vận đơn (Bill of Lading) là gì? Các loại vận đơn phổ biến trong xuất nhập khẩu
Trong hoạt động xuất nhập khẩu, Vận đơn (Bill of Lading – B/L) là một trong những chứng từ quan trọng nhất, gắn liền trực tiếp với quyền sở hữu hàng hóa và quá trình giao nhận. Chỉ cần sai thông tin trên vận đơn, doanh nghiệp có thể đối mặt với chậm giao hàng, phát sinh phí lưu kho hoặc thậm chí không nhận được hàng.
Vậy Bill of Lading là gì? Có những loại vận đơn nào? Khi nào nên dùng từng loại? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu đơn giản – rõ ràng – dễ áp dụng.
Vận đơn (Bill of Lading) là gì?
Vận đơn (Bill of Lading – B/L) là chứng từ do hãng vận chuyển hoặc đại lý vận chuyển phát hành, xác nhận rằng hàng hóa đã được nhận để vận chuyển theo các điều kiện đã thỏa thuận.
Vận đơn có 3 chức năng chính:
-
Biên nhận hàng hóa của người vận chuyển
-
Bằng chứng của hợp đồng vận chuyển
-
Chứng từ sở hữu hàng hóa (với một số loại B/L)
Có thể hiểu đơn giản: Vận đơn là “chìa khóa” để nhận hàng tại cảng đến.
Vận đơn được sử dụng trong những trường hợp nào?
Bill of Lading được sử dụng trong:
-
Vận chuyển đường biển
-
Vận chuyển đa phương thức
-
Một số trường hợp đường sông – ven biển
Với đường hàng không, chứng từ tương đương là Air Waybill (AWB).
Nội dung chính trên vận đơn
Một vận đơn tiêu chuẩn thường bao gồm:
-
Shipper (Người gửi hàng)
-
Consignee (Người nhận hàng)
-
Notify Party
-
Mô tả hàng hóa
-
Số lượng kiện, trọng lượng
-
Cảng xếp hàng (POL)
-
Cảng dỡ hàng (POD)
-
Tên tàu, số chuyến
-
Số vận đơn
-
Ngày phát hành
Thông tin trên B/L phải thống nhất tuyệt đối với Invoice và Packing List.
Phân loại vận đơn theo hình thức phát hành
Original Bill of Lading (Vận đơn gốc)
-
Phát hành bản gốc (thường 3 bản)
-
Có giá trị sở hữu hàng hóa
-
Người nhận phải xuất trình bản gốc để nhận hàng
Phù hợp khi:
-
Thanh toán L/C
-
Giao dịch cần kiểm soát chặt hàng hóa
Telex Release (Vận đơn điện giao)
-
Không cần xuất trình B/L gốc
-
Hãng tàu điện báo cho cảng đến giao hàng
-
Nhanh, tiết kiệm thời gian
Phù hợp khi:
-
Đã thanh toán xong
-
Giao dịch giữa đối tác tin cậy
Sea Waybill
-
Không phải chứng từ sở hữu
-
Người nhận chỉ cần giấy tờ tùy thân để nhận hàng
-
Thủ tục nhanh, đơn giản
Thường dùng cho:
-
Công ty mẹ – công ty con
-
Giao dịch nội bộ
Phân loại vận đơn theo tình trạng hàng hóa
Clean Bill of Lading (Vận đơn sạch)
-
Không ghi chú hư hỏng
-
Hàng hóa được nhận trong tình trạng tốt
Ngân hàng thường chỉ chấp nhận Clean B/L.
Claused Bill of Lading (Vận đơn không sạch)
-
Có ghi chú khiếm khuyết
-
Có thể bị từ chối thanh toán L/C
Phân loại vận đơn theo hình thức vận chuyển
Master Bill of Lading (MBL)
-
Do hãng tàu phát hành
-
Thể hiện quan hệ giữa shipper và hãng tàu
House Bill of Lading (HBL)
-
Do forwarder phát hành
-
Thể hiện quan hệ giữa shipper và forwarder
Thường dùng trong hàng LCL.
Phân loại vận đơn theo phương thức thanh toán
Straight Bill of Lading
-
Ghi rõ người nhận
-
Không chuyển nhượng
-
An toàn, ít rủi ro
Order Bill of Lading
-
Có thể chuyển nhượng
-
Dùng phổ biến trong L/C
Những lỗi thường gặp khi làm vận đơn
-
Sai tên người nhận
-
Sai số container, số seal
-
Mô tả hàng không khớp chứng từ
-
Chọn sai loại vận đơn
Những lỗi này có thể gây:
-
Chậm thông quan
-
Phí lưu container, lưu bãi
-
Tranh chấp quyền nhận hàng
Kinh nghiệm sử dụng vận đơn an toàn
-
Kiểm tra Draft B/L kỹ trước khi xác nhận
-
Thống nhất B/L với Invoice, Packing List
-
Chọn loại vận đơn phù hợp phương thức thanh toán
-
Làm việc với forwarder uy tín
Kết luận
Vận đơn (Bill of Lading) không chỉ là chứng từ vận chuyển, mà còn liên quan trực tiếp đến quyền sở hữu hàng hóa và thanh toán quốc tế. Hiểu rõ các loại vận đơn và cách sử dụng phù hợp sẽ giúp doanh nghiệp:
-
Giảm rủi ro
-
Nhận hàng đúng hạn
-
Vận hành xuất nhập khẩu chuyên nghiệp hơn
Xem thêm:
Vận chuyển máy móc linh kiện sang Philippines cho doanh nghiệp xuất khẩu
Nhập Quần Áo Nội Địa Philippines – Giải Pháp Toàn Diện Cho Nhà Kinh Doanh
